Home › Kennisbank › Samenwonen

Samenlevingscontract: kosten, inhoud en wanneer jullie het echt nodig hebben

Samenwonen18 september 20269 min leestijdDoor team Onsie
Jong stel bekijkt samen de documenten voor hun samenlevingscontract aan de keukentafel
Het korte antwoord

Een samenlevingscontract kost in 2026 meestal tussen de 400 en 1.000 euro. Online aanbieders rekenen vaste prijzen vanaf ongeveer 449 euro, terwijl de kosten voor een akte bij een notariskantoor volgens Notaris.nl gemiddeld rond de 700 euro inclusief btw beginnen. De uiteindelijke prijs hangt af van jullie situatie: een standaardcontract is het goedkoopst, maatwerk met advies en testamenten kost meer.

In het kort

Wat kost een samenlevingscontract in 2026?

Een samenlevingscontract kost in 2026 meestal tussen de 400 en 1.000 euro, afhankelijk van waar jullie het laten opstellen en hoeveel maatwerk jullie willen. Volgens Notaris.nl, de site van de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie, beginnen de kosten voor een notariële akte in 2026 gemiddeld rond de 700 euro inclusief btw. Online notariële aanbieders zijn goedkoper: daar betalen jullie in 2026 een vaste prijs vanaf ongeveer 449 euro voor een standaardcontract.

De verschillen per kantoor zijn groot. Bij vergelijkingssite DeGoedkoopsteNotaris.nl begint het laagste tarief voor een samenlevingscontract bij 384 euro, terwijl uitgebreide aktes bij andere kantoren meer dan 1.000 euro kosten. Uit een prijscheck onder de 148 goedkoopste notarissen (februari 2025) blijkt dat een samenlevingscontract bij een notariskantoor meestal tussen de 675 en 1.075 euro kost. Kiezen jullie voor een pakket met twee testamenten erbij, dan loopt de prijs bij een kantoor op tot 1.275 à 1.775 euro; online kost datzelfde pakket vanaf ongeveer 749 euro.

VariantRichtprijs (incl. btw)Voor wie geschikt
Online standaardcontractvanaf € 449Eenvoudige situatie: huurhuis of gelijke inbreng, geen bijzondere wensen
Budgetnotaris via vergelijkingssitevanaf € 384Standaardcontract met korte bespreking bij een fysiek kantoor
Gemiddeld notariskantoor€ 675 tot € 1.075Persoonlijk advies, maatwerkclausules, koophuis of ongelijke inbreng
Samenlevingscontract plus 2 testamenten€ 749 tot € 1.775Stellen die elkaar ook als erfgenaam willen aanwijzen

Vraag altijd vooraf een offerte. Notarissen bepalen hun eigen tarieven en mogen die op elk moment aanpassen, dus de bedragen hierboven zijn richtprijzen, geen vaste prijslijst.

Waarom verschillen de prijzen zo sterk?

Notarissen zijn vrij in het bepalen van hun tarieven, en de inhoud van jullie contract bepaalt hoeveel uren de notaris eraan werkt. Dat verklaart waarom hetzelfde product bij het ene kantoor rond de 400 euro kost en bij het andere meer dan het dubbele.

Tip: vraag bij twee of drie notarissen een offerte op en check of het bedrag inclusief btw, besprekingen en eventuele aanpassingsrondes is. Een lage vanafprijs kan met toeslagen alsnog duur uitpakken.
Samenlevingscontract getekend? In Onsie zetten jullie de afgesproken kostenverdeling direct om in een gedeeld overzicht van vaste lasten en potjes.
Onsie is de app voor stellen: vaste lasten, klussen, agenda, spaardoelen en meer. De eerste 100 pre-orders krijgen 1 jaar Plus gratis.
Bekijk Onsie in de App Store →

Wat staat er in een samenlevingscontract?

Een samenlevingscontract is een overeenkomst waarin jullie afspraken over geld, spullen en wonen vastleggen. Anders dan bij trouwen regelt de wet bij samenwonen vrijwel niets voor jullie: alles wat jullie geregeld willen hebben, zetten jullie zelf in het contract. Het contract is populair: in het eerste kwartaal van 2021 sloten volgens de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie ruim 40 procent meer stellen een samenlevingscontract af dan in hetzelfde kwartaal een jaar eerder.

De meeste samenlevingscontracten regelen in elk geval deze punten:

Let op: een verblijvingsbeding werkt alleen voor gezamenlijk bezit. Persoonlijke bezittingen, zoals een huis dat op naam van een van jullie staat, gaan alleen naar je partner als jullie elkaar ook in een testament als erfgenaam aanwijzen.

Wanneer hebben jullie een samenlevingscontract echt nodig?

Jullie hebben een samenlevingscontract echt nodig zodra er iets te beschermen valt: een koophuis, pensioen, kinderen of ongelijke financiële inbreng. Wonen jullie in een huurhuis en houden jullie de financiën gescheiden, dan kan het contract nog even wachten. Bij elke grotere stap samen wordt het belangrijker.

Bij een koophuis

Kopen jullie samen een huis, dan wil de notaris vaak in één moeite een samenlevingscontract opstellen, en dat is verstandig. Stel: Sam brengt 30.000 euro spaargeld in bij de aankoop en Noah niets. Zonder contract is bij verkoop of uit elkaar gaan niet vastgelegd dat Sam dat bedrag eerst terugkrijgt. Sparen jullie nog voor de aankoop, lees dan ook hoe jullie samen sparen voor een huis.

Voor partnerpensioen

De meeste pensioenregelingen eisen een notarieel samenlevingscontract voordat je partner recht heeft op partnerpensioen, de uitkering die je partner ontvangt als jij overlijdt. Een onderhands, zelfgeschreven contract telt hiervoor niet. Vergeet niet je partner na het tekenen ook actief aan te melden bij je pensioenuitvoerder; dat gaat niet automatisch.

Voor de erfenis en erfbelasting

Zonder samenlevingscontract en testament erven jullie volgens de Rijksoverheid niets automatisch van elkaar. Het verschil in erfbelasting is enorm: de partnervrijstelling voor de erfbelasting is in 2026 volgens de Belastingdienst 828.035 euro, terwijl iemand zonder erkend partnerschap in 2026 maar 2.769 euro belastingvrij erft. Met een notarieel samenlevingscontract gelden jullie voor de erfbelasting al na zes maanden op hetzelfde adres als partners; zonder contract pas na vijf jaar samenwonen.

Met kinderen

Sinds 1 januari 2023 krijgt een ongehuwde partner die het kind erkent automatisch gezamenlijk gezag; daarvoor moest je dat apart bij de rechtbank regelen. Het gezag is daarmee geregeld, maar de financiële kant niet: in een samenlevingscontract leggen jullie vast hoe jullie de kosten van de kinderen verdelen en wat er financieel gebeurt als jullie uit elkaar gaan.

Samenlevingscontract vergeleken met geregistreerd partnerschap en trouwen

Een samenlevingscontract regelt alleen wat jullie er zelf in zetten, terwijl een geregistreerd partnerschap en een huwelijk jullie automatisch rechten en plichten geven. Volgens de Rijksoverheid ben je met alleen een samenlevingscontract voor de wet geen partners: jullie erven niet automatisch van elkaar en er ontstaat geen gemeenschap van goederen.

OnderdeelSamenlevingscontractGeregistreerd partnerschapHuwelijk
Waar regelen jullie hetBij de notarisBij de gemeenteBij de gemeente
Automatisch erfrechtNee, testament nodigJaJa
Gemeenschap van goederenNee, jullie spreken zelf af wat gezamenlijk isBeperkte gemeenschap (sinds 2018)Beperkte gemeenschap (sinds 2018)
Partneralimentatie bij uit elkaar gaanAlleen als jullie dat afsprekenWettelijk geregeldWettelijk geregeld
Uit elkaar gaanOpzeggen volgens de afspraken in het contractZonder minderjarige kinderen via notaris of advocaat, anders via de rechterAltijd via de rechter
KostenCirca € 400 tot € 1.000Gratis basisceremonie mogelijk, uitgebreider tegen gemeentetariefGratis basisceremonie mogelijk, uitgebreider tegen gemeentetarief

Goed om te weten: trouwen of een partnerschap registreren kan bij elke gemeente gratis of tegen een laag tarief op vaste momenten, al is dat een korte ceremonie zonder gasten en toespraak. Sinds 2018 geldt bij trouwen en geregistreerd partnerschap automatisch de beperkte gemeenschap van goederen: wat je vóór die tijd al bezat blijft privé, wat jullie tijdens de relatie opbouwen is gezamenlijk. Een compleet overzicht van alles wat jullie juridisch en praktisch moeten regelen vinden jullie in ons artikel over wat je regelt als je gaat samenwonen.

Zo besparen jullie op de notariskosten

Besparen op een samenlevingscontract begint met vergelijken: voor hetzelfde standaardcontract verschillen de tarieven honderden euro's. Met deze aanpak houden jullie de kosten laag zonder in te leveren op kwaliteit:

Tip: goedkoop kan duurkoop zijn. Kopen jullie een huis met ongelijke inbreng, heeft een van jullie een eigen bedrijf of zijn er kinderen uit een eerdere relatie? Kies dan voor een kantoor met persoonlijk advies in plaats van het goedkoopste standaardcontract.

Zo regelen jullie het: van eerste gesprek tot handtekening

Van eerste gesprek tot ondertekende akte zijn jullie meestal enkele weken bezig. Zo pakken jullie het stap voor stap aan:

  1. Bespreek samen wat jullie willen regelen. Kostenverdeling, het huis, pensioen, wat er gebeurt bij uit elkaar gaan. Vinden jullie dat een lastig gesprek, lees dan eerst onze tips over praten over geld in je relatie.
  2. Zet bezittingen, schulden en inbreng op een rij. Denk aan spaargeld, een auto, studieschuld en wie wat meeneemt het huis in.
  3. Vraag offertes op. Vergelijk minimaal twee notarissen of kies een online aanbieder als jullie situatie eenvoudig is.
  4. Bespreek het concept. De notaris stuurt een conceptakte; lees die samen door en stel vragen over alles wat onduidelijk is.
  5. Onderteken en meld je partner aan. Na het tekenen melden jullie elkaar aan bij je pensioenfonds voor het partnerpensioen.
  6. Herzie het contract bij grote stappen. Een koophuis, een kind of een flink inkomensverschil is een goed moment om de afspraken opnieuw te bekijken.

Na de handtekening begint het echte werk: de afspraken ook naleven. De kostenverdeling uit jullie contract houden jullie makkelijk bij in Onsie: jullie zetten de vaste lasten en de verdeelsleutel één keer in de app en zien daarna precies wie wat betaalt. Loop daarnaast onze samenwoon-checklist door, zodat jullie naast het contract niets vergeten.

Veelgestelde vragen

Is een samenlevingscontract verplicht als je gaat samenwonen?

Nee, een samenlevingscontract is niet verplicht. Maar zonder contract regelt de wet vrijwel niets voor jullie: geen erfrecht, geen partnerpensioen en geen afspraken over het huis of de kosten. Zodra jullie een huis kopen of pensioen opbouwen, is het contract praktisch onmisbaar.

Kun je een samenlevingscontract zelf opstellen zonder notaris?

Ja, een onderhands samenlevingscontract mag je zelf schrijven en kost niets. Het telt alleen niet mee voor partnerpensioen en niet voor de hoge partnervrijstelling van de erfbelasting; daarvoor eisen pensioenfondsen en de Belastingdienst een notariële akte. Voor alles wat er echt toe doet, hebben jullie dus de notaris nodig.

Hoe lang duurt het opstellen van een samenlevingscontract?

Meestal enkele weken. Bij een online aanbieder vullen jullie een vragenlijst in en tekenen jullie vaak binnen een tot twee weken; een traditioneel kantoor plant eerst een bespreking, stuurt daarna een conceptakte en nodigt jullie dan uit om te tekenen.

Blijft een samenlevingscontract geldig als jullie later trouwen?

Dat hangt af van de tekst van jullie contract. Veel samenlevingscontracten bevatten een bepaling dat het contract eindigt zodra jullie trouwen of een geregistreerd partnerschap aangaan. Check dit bij de notaris als jullie trouwplannen hebben, zodat afspraken over bijvoorbeeld eigen inbreng niet onbedoeld vervallen.

Krijg je met een samenlevingscontract automatisch partnerpensioen?

Nee, niet automatisch. Het notariële contract is de voorwaarde, maar jullie moeten elkaar daarna zelf aanmelden als partner bij het pensioenfonds of de pensioenverzekeraar. Doe dat direct na het tekenen, anders staat je partner bij overlijden alsnog met lege handen.

Wat kost het wijzigen van een bestaand samenlevingscontract?

Voor een wijziging stelt de notaris een nieuwe of aanvullende akte op, en daarvoor gelden vergelijkbare tarieven als voor een nieuw contract. Vraag een offerte bij het kantoor dat de oorspronkelijke akte heeft opgesteld; dat kantoor kent jullie dossier al en is daardoor vaak sneller klaar.

Bronnen

Lees ook

Eén app voor jullie huis, geld en leven samen

Vaste lasten, klussen, agenda, spaardoelen, dates en spelletjes. Alles wat jullie samen regelen, op één plek.

Pre-order in de App Store →